Giriş
Bağla

Körpə qidasında duz

Hamiləlik və analıq / Körpə və ona qulluq

Körpə qidasında duz

Valideynlərin etdikləri ən böyük səhvlərdən biri, heç şübhəsiz, uşaqlarına duzlu qidalar yedirtmək olur. Təəssüf ki, araşdırmalar zamanı müşahidə olunmuşdur ki, Türkiyədə uşaqların çoxuna tövsiyə edilən gündəlik miqdarın 2 misli qədər duz istifadə etdilir. Duz insan bədənində maye elektrolit balansı ilə sinir ötürülməsi təmin edilməsində və əzələlərin fəaliyyətində mühüm funksiyanı boynuna götürən bir mineraldır. Xüsusilə yodlu duz uşaqların zehni və beyin inkişafı ilə yanaşı fiziki böyümə və inkişafında olduqca əhəmiyyətli olan trioit hormonun istehsalı üçün lazımdır. Bu səbəbdən böyüklər kimi uşaqların da duz qəbul etmələri lazımdır, ancaq minimum miqdarda! Acıbadem Fulya Xəstəxanası Uşaq Sağlamlığı və Xəstəlikləri Mütəxəssisi Dr.Demet Matben əks halda duzun fayda təmin etmək yerinə uşaqların sağlamlığını ciddi ölçülərdə təhdid etdiyinə diqqət çəkərək, "Çox duz istifadəsi böyrəyin işini artırır və yüksək təzyiqə yol açır. Bunun nəticəsində uşaqların ürək-damar ilə böyrək xəstəlikləriylə erkən yaşda tanış olmalarına səbəb olur. Hətta bu problemlər uşaqlıq çağında belə inkişaf edə bilir" deyir.

1 yaşına qədər duz qadağandır!

Edilən araşdırmalara görə ölkəmizdə valideynlərin 60 faizi uşaqlarına 1 yaşından əvvəl böyüklər üçün edilən duzlu və tomatlı yeməklərdən daddırmaq kimi son dərəcə səhv bir addım atırlar.

1 yaşı tamam olanadək  körpənin duza ehtiyacı yoxdur və sağlamlığı üçün də qətiyyən verilməməsi lazımdır. Çünki bu dövr həddindən artıq natrium, yəni duz istehlakına bağlı irəli yaşlarda inkişaf edən təzyiq xəstəliyi cəhətdən təyinedici bir dövr olur. Bunun səbəbi isə odur ki, 1 yaşdan kiçik uşaqların böyrək funksiyaları tam inkişaf etmədiyi üçün yüksək duz və elektrolit yükünü kifayət qədər tarazlaya bilmir. Bunun nəticəsində də böyrəyə həddindən artıq yük düşür. Dr.Demet Matben 6 aya qədər ana südündəki, daha sonra da qatı qidalardakı qidaların içindəki duz miqdarının körpə üçün kafi olduğunu vurğulayıb.

Körpə qidasında duz

Yüksək təzyiq

ABŞ-da bir təcrübə aparılmışdır. Bir sıra uşaqları doğumundan etibarən 15 yaşına qədər izləmişlər və təcrübə zamanə müəyyən edilmişdir ki, qan təzyiqi olan uşaqlar bir yaına qədərki dönəmində çox duz qəbul edən uşaqlardır. Duzu yüksək miqdarda qəbul etdikləri üçün yetkinlik yaşında onlar artıq təzyiq xəstəliyi ilə üzləşməli olurlar. Bunun nəticəsində isə uşaqlarda yetkin yaşlarda ürək böhranı və iflic keçirmə riski artmaqla yanaşı mədə xərçəngi və sümük əriməsi (osteoporoz) də meydana gələ bilir. Hətta astma əlamətləri də şiddətlənir.

İştahı yoxdursa, həlli yeməklərə duz əlavə etməkdə axtarmayın.

Uşaq yemək yeməkdə problem yaşayırsa və bu problemi duz əlavə etməklə həll edəcəyiniz düşünürsüzsə ,yanılırsınız. Dr.Demet Matben körpələrin hələ duz dadını bilmədiyi üçün duzsuz dadı olduğu kimi qəbul etdiklərini bildirib. "Bundan əlavə damaq dadı ilk 2 ildə inkişaf etdiyi üçün siz körpənizə yeməyi duzlu təqdim etsəniz, irəli yaşlarda duzu çox istifadə edəcək", xəbərdarlığını etdi.

Diqqət! Şəkərli qidaların içində belə duz var!

Uşaq Sağlamlığı və Xəstəlikləri Mütəxəssisi Dr.Demet Matben duz qəbulu ilə əlaqədar qarşılaşılan ən əhəmiyyətli problemin duzun uşaqların ən sevdiyi qidalarda olması olduğunu ifadə edir. Məsələn, hazır hamburger uşağın gündəlik ehtiyacının 2 qatından çox duz almasına səbəb olur. Eyni zamanda çörək, pizza, kolbasa, hazır şorba, cips və çərəzlərdə də çox duz olur. Hətta nahar yeməkləri, biskvit, pudinq ilə isti şokolad kimi şəkərli qidalarda da yüksək miqdarda duz olur.

Körpə qidasında duz

Uşağınızın duza olan tələbatını azaltma yolları

Uşaq Sağlamlığı və Xəstəlikləri Mütəxəssisi Dr.Demet Matben uşaqlarda duza olan tələbatının azaltma yollarını vurğuladı.

1 yaşına qədər yeməklərinə süfrə duzu vurmayın.

- Körpənizə öz yeməyinizin suyundan yedirməyin. Çünki o yeməkdə duz çoxdur.

-  Kolbasa və hazır şorba kimi işlənmiş məhsullardan, zeytun və pendir və turşulardan uzaq durun.

- Şəkərli biskvit, kraker ilə qatqı və qoruyucu ehtiva edən qidaları verməyin.

- Hazır qidaların natrium miqdarına nəzarət edin.

- Təzə və duz əlavə edilməmiş qidaları seçin.

-  Süfrədə duz qabı istifadə etməyin. Bu sayədə duz istehlakını 15 faiz azaltmış olarsınız.

Ədviyyat, cəfəri, nanə, kəklikotu və reyhanı duz əvəzinə istifadə edin.

- Tərəvəz və meyvəni təbii olaraq verin. Çünki qurudulmuş və ya konservləşdirilmiş tərəvəz və meyvələrdə daha çox duz olur.

- Həftədə 4-5 boşqab quru paxlalı qidalar verməyə diqqət edin.

Tərkibində duz olduğu üçün üçün qazlı içkilər əvəzinə su və ya təzə meyvə verin.

Gündə nə qədər duz qəbul etməli?

1 yemək qaşığı 6 qram duz deməkdir. 

 Uşağınıza 0-6 aylığında 1 qramdan az, 7-12 aylığında 1 qram, 1-3 yaşında 2 qram, 4-6 yaşında 3 qram (yarım çay qaşığı) duz verə bilərsiniz.



Şərhlər (30)

rovsane_82 rovsane_82 21 June 2015 14:02 Cavab yaz

Uşağınıza 0-6 aylığında 1 qramdan az, 7-12 aylığında 1 qram, 1-3 yaşında 2 qram, 4-6 yaşında 3 qram (yarım çay qaşığı) duz verə bilərsiniz.
rumka_lemaskk2440 rumka_lemaskk2440 8 February 2015 19:21 Cavab yaz

maraqli xeber gore minatdaram
ureyimin gitdiyi yer ureyimin gitdiyi yer 20 January 2015 21:32 Cavab yaz

Men hemise dusuz edirem yemeyi
bay_gril89 bay_gril89 20 January 2015 16:42 Cavab yaz

Təşəkkür xəbər üçün.lazımlı xəbərdir.
lezgi ruЕџ lezgi ruЕџ 20 January 2015 16:11 Cavab yaz

Melumata gore tewekkur...
Elvira_95 Elvira_95 8 January 2015 18:34 Cavab yaz

xebelere gore cox saqolun
Xanim_Xatun Xanim_Xatun 27 December 2014 13:38 Cavab yaz

Şəhr yazdiginiz ucun tşklər.Tək uşaqlar deyil ozumuzdə duzdan uzaq durmalıyiq.
girl_2014,nigar girl_2014,nigar 26 December 2014 08:37 Cavab yaz

adi duzu böyüklər yeyəndə problem yaşayırlar
ruziw ruziw 25 December 2014 15:30 Cavab yaz

inwallah mendede olar diqqet edecem give_ros
malahat.hesenova malahat.hesenova 24 December 2014 10:16 Cavab yaz

Caliwdigim qeder duzdan uzaq dururam.
aynur.kamil aynur.kamil 23 December 2014 14:07 Cavab yaz

menim oglum 10 ayliqdi pendir yemeyi cox sevir
zuleyxa.aliyeva.10 zuleyxa.aliyeva.10 23 December 2014 11:58 Cavab yaz

[b: Hacəti-Vuslat b:] şorabayla çay))))) doğurdan?
kifayet9 kifayet9 23 December 2014 10:30 Cavab yaz

Mənim balacam 8 aylıqdır ona sıyıq bişirndə az duz atıram.
Ceyhun-Cahid Ceyhun-Cahid 18 December 2014 23:43 Cavab yaz

1 yaşına qədər uşaqlara duz vermək olmaz
Xanim_Xatun Xanim_Xatun 18 December 2014 15:15 Cavab yaz

Hər birinizə şəhr yazdiginiz üçün tşk edirəm..
Ro-Xe-Sa Ro-Xe-Sa 16 December 2014 02:19 Cavab yaz

Duzsuz yemeyi biz ozumuz yeye bilmirik , usaqlara nece yedirdk? Bunu lap balaca usaqlarin yemeyinde tetbiq etmek olar, cunki onlar yemeyin duzlu ve ya duzsuz oldugunu tam anlamirlar
Щ…Щ„Ш§Щѓ Щ…Щ„Ш§Щѓ 15 December 2014 11:17 Cavab yaz

Duzun ziyanindan xeberim var, calisiram uzaq durmaga, amma bezen alinmir
Fidan.Memmedova Fidan.Memmedova 14 December 2014 13:39 Cavab yaz

Duzu bacardığım qədər uşağın qidasında az edirəm,həm də tamatı,bu səbəbdən bişirdiyim yeməklərdə duz az miqdarda olur,uşaq üçün ayrıca bişirəndə də həmçinin
bay_gril89 bay_gril89 14 December 2014 11:40 Cavab yaz

Çox maraqlı xəbər üçün təşəkkür edirəm.
Lale_LR Lale_LR 14 December 2014 09:07 Cavab yaz

Hər qidada öz duzu var.Amma təbii şəraitdə yetişdiriləndə.Gərək körpəlikdən alışdırmayasan duza.Mənim böyük qızım kiçiyimə körpə vaxtı qaşıqla duz yedirtmişdi,duz manyakı olub indi balacam,gözdən qoysan şorabayla da çay içir.
Əvvəlki səhifə Növbəti səhifə

Add comment

  • reload, if the code cannot be seen


Qadin.Net

Яндекс.Метрика