2018-ci il may ayının 28-də müsəlman Şərqində ilk parlamentli respublikanın – Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasının 100 illiyi tamam olur.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti və ya Azərbaycan Demokratik Respublikası (özünüadlandırma: Azərbaycan Cümhuriyyəti və ya Azərbaycan Respublikası — Azərbaycan xalqının Çar Rusiyasına qarşı milli azadlıq mübarizəsi nəticəsində, Birinci Dünya müharibəsi dövründə Şimali Azərbaycanda yaranmış müstəqil dövlət və Müsəlman Şərqində ilk parlament respublikası. Paytaxtı əvvəlcə Gəncə, sonra Bakı şəhəri idi. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranması ərəfəsində Cənubi Qafqazda azərbaycanlıların elliklə yaşadıqları ərazilər təqribən 150 min kv. km-ə bərabər idi. 1918-ci ildə Cənubi Qafqazda müstəqil dövlətlər meydana gəldi. Cənubi Qafqaz respublikaları arasında sərhəd məsələləri qismən nizama salındıqdan sonra AXC Cənubi Qafqazdakı tarixi Azərbaycan torpaqlarının 113,9 min kv. km-ni əhatə edirdi. AXC-nin əhalisi 2.8 milyondan çox idi.
Dövlət hakimiyyəti üç qoldan ibarət idi: Azərbaycan parlamenti, Hökumət, məhkəmə hakimiyyəti. Dövlət Parlamentin qəbul etdiyi qanun və qərarlar əsasında idarə olunurdu. Parlamentdə Azərbaycan ərazisində yaşayan bütün xalqlar, o cümlədən sayları çox az olan xalqlar da öz deputatları ilə təmsil olunmuşdular. İcra hakimiyyəti Hökumətə məxsus idi. Hökumət Parlament qarşısında cavabdeh idi. AXC Hökuməti 1918-ci il mayın 28-dən iyunun 16-dək Tiflisdə, iyunun 16-dan sentyabrın 17-dək Gəncədə, sentyabrın 17-dən 1920-ci il aprelin 28-dək Bakıda fəaliyyət göstərmişdir. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Paris Sülh Konfransının qərarına əsasən müstəqil dövlət kimi tanınmışdı. Dünyanın bir çox ölkələri ilə səfirlik və nümayəndəlliklər səviyyəsində diplomatik münasibətlər yaratmış, ikitərəfli və çoxtərəfli müqavilələr, sazişlər bağlamışdı. AXC müstəqil məhkəmə sisteminin yaradılması sahəsində də mühüm tədbirlər həyata keçirmişdi.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti 1920-ci il aprelin 28-də beynəlxalq hüquq normalarını kobudcasına pozan RSFSR-ın hərbi müdaxiləsi nəticəsində aradan qaldırıldı. Şimali Azərbaycan rus-bolşevik qoşunları tərəfindən işğal edildi və yenidən Rusiyaya tabe olundu. 1991-ci ildə Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı dağılması nəticəsində, Azərbaycan xalqı Şimali Azərbaycanda dövlət müstəqilliyini yenidən bərpa etdi. Azərbaycan Respublikası Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin varisidir.
"Bir kərə yüksələn bayraq, bir daha enməz!" ( M.Ə. Rəsulzadə)
[lang=az]Bənzər xəbərlər...[/lang] [lang=en]Related news[/lang] [lang=ru]Похожие новости...[/lang] [lang=tr]Benzer haberler...[/lang]
[lang=az]XƏBƏR LENTİ[/lang] [lang=en]NEWS TAPE[/lang] [lang=ru]Лента новостей[/lang] [lang=tr]HABER BANTI[/lang]
12 yaşlı oğlan tələbə oldu-FOTO
ABŞ-da güclü qar səbəbindən minlərlə aviareys təxirə salındı
Aysel "Eurovision"da ilk məşqini etdi - VİDEO
MRT haqqında bilmədiklərimiz
Ünsiyyət problemi: hər kəsə onu sevdiyini deyə bilməzsən...
Prezidentin köməkçisindən Paşinyana cavab
Ətli kesadil (foto resept)
Aşağılanan, heçə sayılan ölkə: günahkar bəlli
Yevlaxda bayram namazı qılınıb
Azərbaycanda güclü zəlzələ olacaq?
Tanış olun: dünyanın yeni, ən yaraşıqlı canisi - FOTO
Dünyada koronavirusdan daha böyük təhlükə
Xocalı soyqırımının iştirakçısı olan erməni terrorçu məhv edildi -FOTO
İsrail ilə daha bir müharibə qaçılmazdır
Mədəniyyət Nazirliyi televiziya kanallarına müraciət etdi
Vaksinasiya başladı - İlk peyvənd direktora vuruldu
Evlər kəskin bahalaşacaq
Mahsun Kırmızıgül qızının FOTOsunu paylaşdı
“Ermənistanda seçkilər pul kisələrinin mübarizəsidir” - Robert Koçaryan
Co Baydenin vitse-prezident postuna namizədinin adı açıqlandı
Tüpürcək vəzi iltihabı və müalicəsi
Azərbaycan ərazisində hərbi vəziyyət elan olunub
Microsoft və Yahoo! əməkdaşlığa son qoyur
Hər gün zəlzələ olur
Skarlet Yohanson üçüncü dəfə evlənir - FOTO
Aslı Enver bu xəstəlikdən əziyyət çəkirmiş
Pensiyalar artırıldı
Azərbaycanda nə ucuzlaşdı, nə bahalaşdı?
Erməni analar: “Bizə yalnız İlham Əliyev kömək edə bilər” - VİDEO
Xoşbəxtliyin rəsmi
Şəhər 6 saniyədə xaraba qaldı
Günün qoroskopu:Uğurlu gündür!
Uşaqlarda ağız və diş sağlamlığı(1)
Ronaldinyo Jan-Klod Vandam və Tayson ilə "Kikboksçu" filmdə oynayacaq
Qar ABŞ-ın həyatını dondurdu
Bakıda kirayə evlər ucuzlaşdı - QİYMƏTLƏR
Bu eynək yorğunluqdan xəbər verir
Günün qoroskopu: əsəbləşməyin...
1 həftəyə 4 kilo arıqlayın
Müəllimlərini saatıyla qorxuya salan müsəlman şagird Ağ Evə dəvət edilib
2019-cu il hansı bürclərə düşərli olacaq?
Kayli Cennerlə Dreyk sevgilidir-FOTO
Laçında şəhid olan Milli Qəhrəmanın həyat yoldaşı: “Onun öldüyü torpağı öpəcəyəm” - VİDEO
Şəhidimiz torpağa tapşırıldı
Ağbənd sərhəd zastavasında Azərbaycan bayrağı dalğalanır - VİDEO
Hansı nazirliklər işçilərə sosial şəbəkələrdən istifadəni qadağan edib?
Bakı-Sumqayıt yolunda tıxac yarandı - FOTO
Cakondamı, Səbinəmi?
Dəb haqqında 30 mif
Aromaterapiya və istifadəsi















[lang=az]- ŞƏRHLƏR[/lang] [lang=en]- COMMENTS[/lang] [lang=ru]- КОММЕНТАРИИ[/lang] [lang=tr]- YORUMLAR[/lang]