Yer kürəsinin insan həyatı üçün yaradıldığının başqa bir göstəricisi də yer üzündəki azot dövranıdır. Azot bütün canlıların toxumalarında mövcud olan ən əsas elementlərdən biridir. Atmosferin 78%-ni təşkil etdiyi halda havadakı azot insanlar və heyvanlar tərəfindən birbaşa qəbul edilmir. Azot ehtiyacının təmin edilməsində ən mühüm vəzifəni bakteriyalarhəyata keçirir.
Azot dövranı havadakı azot qazı (N2) ilə başlayır. Bəzi bitkilərdə yaşayan bakteriyalar havadakı azotu ammonyaka (NH3) çevirirlər. Başqa növdən olan bakteriyalar isə ammonyakı nitrata (NO3) çevirirlər (havadakı azotun ammonyaka çevrilməsində ildırımlar da mühüm rol oynayır). Sonrakı mərhələdə nitrat yaşıl bitkilər kimi qidasını özü hazırlayan canlılar tərəfindən udulur. Öz qidalarını özləri hazırlaya bilməyən insan və heyvanlar ancaq bu bitkiləri yeyərək azot ehtiyaclarını təmin edirlər.
İnsanlar və heyvanlardakı azotun yenidən təbiətə qayıtması isə bu canlıların tullantıları və ölülərinin bakteriyalar tərəfindən parçalanması nəticəsində həyata keçir. Bakteriyalar bu işi görərkən sadəcə təmizlik etmir, eyni zamanda azotun əsas mənbəyi olan ammonyakı da yenidən üzə çıxarırlar. Ammonyakın bir qismi başqa bakteriyalar tərəfindən karbona çevrilərək yenidən havaya qarışır, digər qismi isə başqa növ bakteriyalar tərəfindən nitrata çevrilir. Bunlardan bitkilər faydalanır və dövran beləcə davam edir.
Diqqət etdikdə bu dövranda sadəcə bakteriyaların olmamasında belə həyatın sonunu gətirəcəyini başa düşmək olur. Çünki bakteriyalar olmadan bitkilər karbon ehtiyaclarını təmin edə bilməyəcək və məhv olacaqlar. Bitkilərin olmadığı bir mühitdə isə, əlbəttə, həyatdan bəhs etmək olmaz. Bütün bunlar həyatın çox incə tarazlıqlar əsasında yaradıldığını göstərir.
[lang=az]Bənzər xəbərlər...[/lang] [lang=en]Related news[/lang] [lang=ru]Похожие новости...[/lang] [lang=tr]Benzer haberler...[/lang]
[lang=az]XƏBƏR LENTİ[/lang] [lang=en]NEWS TAPE[/lang] [lang=ru]Лента новостей[/lang] [lang=tr]HABER BANTI[/lang]
Solğun dəri üçün tövsiyə
Günün qoroskopu: Düşərli gündür!
Qara vanna otağı
Verməşil salatı (video-resept)
Koronavirus bu qan qrupunu yox etmək üçün yaradılıb - ŞOK İDDİA
Zakir Həsənov hərbi təlimləri izləmək üçün İzmirə gedir
“Balu”nun şirniyyatlarını almayın - FOTO
Bədən formanıza görə gəlinlik seçimi
"Azərbaycan xalqı həmişə olduğu kimi, bu gün də türk xalqı ilə birlikdədir"
“Caliber”: Azərbaycan Ordusu Ağdərə istiqamətində fəallaşıb - VİDEO
Uorlikdən münaqişə tərəflərinə çağırış
Ramazan ayının 25-ci gününün duası
Paytaxt sakinləri hələ də donurlar: kimdir günahkar?
Əfsanəvi futbolçu klub sahibi oldu
Karantində olan Ronaldudan koronavirusla bağlı böyük jest
Problemli kreditlərdən çıxış yolu
Ən çox istifadə etdiyimiz makiyaj vasitələri
HAVA necə olacaq?- 4 MAY
72 dollara alınan rəsm əsəri 75 milyon dollara satıldı
Eldar Mansurov
Kosmonavt YADPLANETLİLƏRİN SİRLƏRİNİ AÇDI
Türk futbolçu Azərbaycan klubuna keçdi
Səhv diaqnoza görə sinəsindən oldu-FOTO
Avropanın ən çox qazanan ulduzları - Forbes
Yataq otağı trendləri
Azərbaycan muğamını elmi cəhətdən öyrənəcək yeni şöbə yaradılır
Bəziləri şanslı doğulur
Cərrah prezident olmaq istəyir
Təmizlik zamanı yol verilən səhvlər
Qovaq ağacları allergiyası olanlar üçün təhlükəlidir
Sevgi, evlilik: ən gözlənilməz təklifi kim edəcək?
Bakıda hamilə qadın koronavirusa yoluxdu: Vəziyyəti ağırdır
BMT uşaqlar üçün ən yaxşı ölkəni açıqladı
Gün var əsrə bərabər: Ötənləri yada salaq
Emin Əmrullayev təhsil müəssisələrində tətilin səbəbini açıqladı
Kredit borcu yalnız o halda bağışlana bilər ki ..
Koronavirusa qarşı peyvənd olundu, virusa yoluxdu
Dünyanın ən xoşbəxt və ən bədbəxt ölkələri müəyyənləşib
HAVA necə olacaq?-22 İyul
Azərbaycan Ordusunda valideyn görüşləri qadağan edildi
Cəbhədə atəşkəs yenidən pozuldu
Müharibədə şəhid olmuş və xəsarət almış hərbçilərin sığorta ödənişilə təmin olunma qaydası AÇIQLANDI
Bakıda güclü külək əsəcək
İçlikli ət ruleti (foto resept)
Ramazanın 14-cü günü: dua, imsak və iftar vaxtı
Şəhid gizir Yaşar Babayevin yeni doğulan qızı - VİDEO
"Çocuklar duymasın" serialı final etdi
Azərbaycanda xüsusi rejimə görə ərzaq mağazaları bağlanır? - RƏSMİ AÇIQLAMA
Soya südünün faydaları
Dünyanın bacarmadığını bu ölkə etdi















[lang=az]- ŞƏRHLƏR[/lang] [lang=en]- COMMENTS[/lang] [lang=ru]- КОММЕНТАРИИ[/lang] [lang=tr]- YORUMLAR[/lang]