23.07.1993 - Bu tarix Azərbaycan xalqının yaddaşına Ağdam rayonunun işğal tarixi kimi yazıldı. Artıq 19 ildir ki, Ağdam düşmənlərin tapdağı altındadı. Artıq 19 ildir ki, o torpaqlara ayağım dəymir. O, havanı uda bilmirəm. Buz kimi suyundan içə bilmirəm.
Mən Bakıda dünyaya gəlmişəm, Bakıda oxumuşam, Bakıda yaşayıram. Ağdam mənim əcdadlarımın vətənidir. Baxmayaraq kı, atam Tərtərdəndir, uşaqlığım anamın vətəni olan Agdamda keçib. Ağdama hər yay tətilində gedərdik. Demək olar ki, bütün gözəl xatirələrim Ağdamla bağlıdı. Qardaşımla birlikdə tətilə çıxmağımızı səbirsizliklə gözləyərdik, ora getmək üçün günlərimizi sayardıq. Amma elə ki, geri qayıtmaq vaxtı çatirdı onda qaçıb gizlənmək istəyirdik ki, bizi tapıb Bakiya gətirməsinlər. Bu haqda çox yaza bilərəm səhifələrə siğmayacaq qədər. Amma başlıqdan da göründüyü kimi Ağdama son gedişimi yazmaq istəyirəm.
1993-cü ilin iyun ayı idi.Xalamın bir həftəlik məzuniyyəti var idi. Mənim o zaman 11 yaşım var idi. Rayona getməyi qərara aldiq. Avtobusla yola düşdük. Sərnişinlərin hamısı ağdamlı ıdılər. Nədənsə içi mən qarışıq olmaq şərtilə sərnişinlər tez-tez tək səbir gətirirdilər. Özləri də narahat olmuşdular, bu nəyə işarədir deyə. Mən o zaman uşaq idim, inanclara inanmırdım. Amma bir həftə sonra o avtobus eyni sərnişinlərlə geri qayıtdı.
Gedib Ağdama çatdıq. Çox sevinirdim. Bir həftədən sonra xalalarım hamısı Bakiya qayıdacaqdı (müharibənin ilk günlərindən etibarən babam xalalarımı Bakıya, bizim yanımıza göndərmişdi, rayona yay aylarında bir neçə günlük gedirdilər). Mən nənəmlə, babamla, dayımla tək qalacaqdım. Onların qulluğunda duracaqdım. Özümü bir az böyümüş kimi hiss edirdim. Amma qismət olmadi. Bir gün atışma səslərınə oyandıq. Bu dəfə səslər daha da yaxından gəlirdi.
Babamın üzündə heç bir zaman görmədiyim bir ifadə var idi. Tək bir söz deyirdi - qızları yola salın. Keyimiş kimi idim. Hamı ətrafımda qaçışırdı. Kimisi usaqlarını axtarir, kımısı pal-paltarlari çamadanlara doldurur, kimisi maşını işə salmağa çalışır... Bir mən durduğum yerdən tərpənə bilmirdim. Qorxduğum üçün yox, geri qayıtmaq istəmirdim. Bu an nənəmın səsini eşitdim: - A bala ,bir az meyvə yiğin əliboş qayıtmayın (gözəl nənəm belə vəziyyətlərdə belə hamını düşünür) xalalarim bağa keçdilər. Mən də onların dalınca. Ətrafa baxdım, babamın, nənəmin tumarlaya -tumarlaya böyütdükləri ağaclara baxdim. Bu ağaclarin hər biri ilə bağli xatirələrım var idi. Məsələn alça ağacı, ona həmişə duz qabıilə çıxardım, xar tut anamın təkidlə yedizdirdiyi meyvə. Ye, qizim qanin artsin - deyerdi. Gavalı ağacının başında qardaşımla birlıkdə qurduğumuz evcik... Beləcə hər biri ilə bağlı bir xatirə. Bir anliq gözlərim doldu, o uşaq qəlbimlə bir şeyi anladim. Bu Ağdamla son görüşümdü. Ətrafıma diqqətlə baxdim, o təravətli ciyərlərimə çəkdim. Sankı gözümlə o mənzərənin şəklini çəkdim, yaddaşıma həkk etdim. (O gündən sonra altınci hissimə inanmağa başladım və heç yanilmadım) Bakıya gələn ilk avtobusla yola düşdük. Babamla ,nənəm orda qaldılar. Bir neçə həftə sonra Ağdamın işğal xəbərını duyduq. O vaxtan 19 il keçib, amma yaddaşımdakı o şəkil heç getməyib. İndi böyümüşəm ailəm, uşaqlarım var. Amma hər Ağdamın adı gələndə gözlərım dolur. Tez-tez uşaqlarımı başıma yığıb, onlara xatirələrimdən danışıram. Çox təssuf ki, bu günkü gün onları ora apara bilmirəm, o gözəllikləri göstərə bilmırəm.
Babam vətən həsrətinə dözə bilmədi, həyatini dəyişdi. Onu Ağdamın işgal altında olmayan digər kəndində dəfn etdik hələlik. Bir vaxt öz kəndinə, valideynlərinin yanına aparmaq şərti ilə. Nənəm isə hələ də Ağdama qayıtmaq ümidilə gözləyir. Hərdən onu görməyə gedirəm, sanki sabah yola düşəcəkmiş kimi torbalarını hazir tutur, Allahdan tək bir istəyim var ,nənəmə ömür vəfa etsin ,nənəm öz vətəninə dönə bilsin. Allah bütün Azərbaycan xalqına qələbə nəsib etsin. Amin!
XƏBƏR LENTİ
- ŞƏRHLƏR