
Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Coğrafiya İnstitutu apardığı son tədqiqatlar nəticəsində Abşeron yarımadasında Sabunçu rayonunun, xüsusilə Balaxanı və Ramana qəsəbələrinin və Suraxanı rayonunun neftlə ən çox çirklənməyə məruz qalan ərazilər olduğunu müəyyənləşdirib.
İnstitutun Landşafşünaslıq və landşaft planlaşdırılması şöbəsinin elmi işçisi, coğrafiya elmləri namizədi Qalib Rüstəmov Trend-ə bildirib ki, "Abşeron yarımadasında neftlə çirklənmiş landşaftların ekogeokimyəvi xüsusiyyətləri və onların yaxşılaşdırılması yolları" mövzusunda aparılan tədqiqat zamanı Abşeron yarımadasında ən çox yayılan və yarımadanın landşaftlarına deqradasiyaedici təsir edən, yəni ərazidəki landşaftların pisləşməsinə səbəb olan mikroelementlər müəyyənləşdirilib və onların aradan qaldırılması üçün bəzi tədbirlərin görülməsi təklif edilir.
Q.Rüstəmovun sözlərinə görə, neftlə çirklənmə nəticəsində Sabunçu rayonu, xüsusilə onun Balaxanı, Ramana qəsəbələrində və Suraxanı rayonunda landşaftlar, demək olar ki, tamamilə sıradan çıxıb. Həmin ərazilər neftlə çirklənməyə çox məruz qaldığından orada torpaqda hətta qırla örtülən sahələr əmələ gəlib: "Buna görə də həmin ərazilərdə bioloji məhsuldarlıqdan söhbət belə gedə bilməz. Oralarda nə əkirsənsə, bitmir. Ona görə də həmin sahələr ekoloji baxımdan tamamilə gərgin ərazilər sayılır. Buradakı ekoloji gərginliyin aradan qaldırılması üçün tədbirlərin görülməsinə uzun müddət tələb olunur".
Q.Rüstəmovun bildirdyinə görə, Suraxanı və Sabunçuda 160 ildən çoxdur ki, neft çıxarılır. Bu amil, eyni zamanda hazırda da neft hasilatı və emalı müəssisələrinin bu ərazilərdə cəmlənməsi adıçəkilən rayonların ərazilərinin neftlə daha çox çirklənməsinə səbəb olub.
Mütəxəssis bildirib ki, Abşeron yarımadasının sahil boyu əraziləri neft və neft-kimya sənayesinin məhsulları ilə çirklənməyə nisbətən az məruz qalıb: "Amma ümumiyyətlə, Abşeron yarımadasında çirklənməmiş ərazi yoxdur. Həmin ərazilərdəki torpaqların hamısı ya neftlə, ya da neft-kimya və kimya sənayesinin məhsulları ilə çirklənib".
Q.Rüstəmov deyib ki, landşaftın pisləşməsi onu deqradasiyaya uğdadır və torpağın bioloji məhsuldarlığı azalır. Neftin ağırlıq qüvvəsinin təsiri nəticəsində çirklənmə torpağın dərin qatlarına nüfuz edir və orada bitkilərin kök sisteminin inkişafına pis təsir göstərir. Bunu aradan qaldırmaqdan ötrü həmin ərazilər mütləq çirklənmədən təmizlənməlidir. Bunun üçün ərazilər vakkum nasosu ilə yuyulur və neft sorulur. Neftli hissələr torpaqdan təmizləndikdən sonra oraya landşaftı yaxşılaşdıran, müəyyən üzvi qatışıqları olan kütlə səpilir. Daha sonra ərazidə bioloji rekultivasiya işləri apararaq neft və neft məhsullarına dözümlü olan bitkilər əkilir. Abşeron yarımadasında çirklənmiş ərazilərdə sərv ağacı, zeytun, nar ağacı, əncir, pomidor, badımcan, soğan, kök, biyan, qara yonca, çayırın əkilməsi tövsiyə edilir. Landşaft yaxşılaşdıqdan sonra ərazidə digər bitkilər də əkmək olar.
Mənbə:Milli.Az
[lang=az]Bənzər xəbərlər...[/lang] [lang=en]Related news[/lang] [lang=ru]Похожие новости...[/lang] [lang=tr]Benzer haberler...[/lang]
[lang=az]XƏBƏR LENTİ[/lang] [lang=en]NEWS TAPE[/lang] [lang=ru]Лента новостей[/lang] [lang=tr]HABER BANTI[/lang]
Zidan evlənir
Azərbaycanda ailə qurmaq istəyənlər üçün tələblər DƏYİŞDİ
Tovuzda 9 min illik yaşayış məskəni aşkarlanıb
İnstagram-da necə məşhurlaşmaq olmaq?
İlham Əliyev və Mehriban xanımın “İçərişəhər” FOTOları
Bu möcüzəvi qarışımla gəncləşin
"Ermənistanda başa düşürlər ki, Azərbaycan Ordusuna qarşı dayana bilməyəcəklər"
Gəlin, birlikdə hazırlayaq
Qeyri-adi içki reseptləri
Prezident İlham Əliyev Yaponiyanın İmperatorunu təbrik edib
Anomal, yoxsa normal hava?
Putin İrəvanı iki yerə böldü
Avropa Birliyi İraqa 75 milyon dollar yardım edəcək
Ailə anlayışının tarixi və funksiyaları
Küləkli günlər nə vaxtadək davam edəcək?
Kimlər direktor ola bilərlər? - Qaydalar açıqlandı
Şeytana çevrilən insanın keçdiyi 7 mərhələ
Ledi Qaqa yeni ili onunla keçirdi-FOTO
DİQQƏT: Telefon kamerası ilə İZLƏNİLİRSİNİZ
Yaddaşı zəif olanlara müjdə
Hamilə olduğunu doğuşdan 4 saat əvvəl bildi - FOTO
Qadınları necə xoşbəxt etmək olar?
Ömrünüzü kəsənləri niyə bu qədər sevirsiniz?
Toppuzun hazırlanması və istıfadəsi (foto izah)
BÜRCLƏR bizə nə vəd edir?-16 noyabr
Dünyanı məhvə aparan dərman qadağan edilir
Yasemin Özilhan gözəllik sirrini paylaşdı
Günün qoroskopu: hisslərinizə hakim olun
"Terminator: Qaranlıq talelər"-in çəkilişi başa çatıb-FOTO
“WhatsApp”dan iki maraqlı yenilik
İran 20 faizdən Azərbaycanın hesabına qurtulur
İnsan üzlü balıq görüntüləndi - FOTO
Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevadan 1 İyun təbriki - FOTO
“İnsan mühəndisi” – orijinal yanaşma və gerçək mesaj
Qırışlardan xilas edən cirə maskası
Bakıda akademiyada yanğın olub
Ebru Gündeş Bakıya gəlir-FOTO
Televizora baxmamağın 8 səbəbi
Azərbaycan Qafqazda ilkə imza atdı
Böyük Britaniyadan Dağlıq Qarabağ açıqlaması
Azərbaycanda 165 min uşaq 1-ci sinfə gedir!
Pendirli "düşbərə" (foto resept)
Körpələr üçün toxunma ayaqqabı modelləri
O dünyanın ən gönüqalın rəssamıdır
İlham Əliyev BMT Baş Assambleyasının COVID-19-la bağlı xüsusi sessiyasında çıxış etdi - VİDEO
Facebook ənənəvi KİV-i sıxışdırır
Xoşbəxtlik gətirən 10 gül
Bu gecə Həcc ziyarəti başlayır
Qadınları cəlbedici edən xüsusiyyətlər
Kainat: düsturların ahəngi














