Bakıda hava 18°
USD AZN
EUR AZN

Rus Dili dərs-3

Rus Dili dərs-3

Bu məqalədə sizin diqqətinizi rus dilini öyrənməyinizlə əlaqədar olaraq, bəzi mühüm məsələlərə cəlb etmək istəyirəm.

 

Birincisi, bəzən ь və ъ hərflərini düzgün işlətmir və həmin hərflərin olduğu sözləri düzgün tələffüz etmirlər.

 

Məsələn: шью yerinə шиу (bəzən də шииу), съел əvəzinə sel və ya, siyеl, syеl işlədirlər və s.

 

Ikincisi, sözlərin hansında ь və hansında ъ yazmaqda çətinlik çəkirlər.

 

Misal üçün, подъезд sözünü подезд, подииезд kimi yazırlar.

 

Üçüncüsü, sonu ь, ilə bitən isimlərin bir qismi kişi cinsinə, digərləri isə qadın cinsinə aid olduğu üçün həmin isimlərin cümlədəki başqa sözlərlə uzlaşmasında səhvə yol verirlər.

 

Məsələn, день kişi cinsə aid olduğu halda, тень sözü qadın cinsli isimdir. Теплый день—düzgündür, lakin пробежал тень desək və yazsaq səhvə yol vermiş olarıq. Пробежала тень deyilməli və yazılmalıdır. Bu qayda конь (kişi cinsi), лошадь (qadın cinsi) isimlərinə də aiddir. Dördüncüsü, fel formalarında ь müxtəlif hallarda yazılır. Misal üçün: Он трудится.—Ему надо трудиться.

 

Yuxarıda qeyd etdiyimiz məsələlərlə əlaqədar olaraq aşağıdakıları bilmək lazımdır:  

 

1. Əgər ь səsi saitlə samit səs arasında tələffüz edilirsə (məsələn: şyu, syel, muravyi), bu halda yazıda hər üç səsin birləşməsi xüsusi qayda ilə təsvir olunur: samit hərfdən sonra е, ё, ю, я, и-dən əvvəl ь və ya ъ yazılır. Onlar da (yəni ь və ъ) bölüşdürücü işarələr (hərflər) (разделительные) adlanır. ъ hərfi, е, ё, ю, я-dan əvvəl iki halda yazılır: a) sonu samit səslə bitən pristavkaların (sözönlərin) axırında: подъем, предъюбилейный, объявление, подъезд; b) двух, трех, четырех saylarından düzəlmiş mürəkkəb sözlərdə: двухъярусный və s.

 

2. Sozün qalan hissəsində ь, е, ё, ю, я və habelə и hərflərin-dən əvvəl yazılır. Məsələn: шьёт, обезьяна, воробьи, вышьёт. Başqa dillərdən alınma sözlərin əvvəlində və axırında saitdən sonra к (я) əvəzinə ью yazılır: гор. Нью-Йорк, е (ё) əvəzinə isə alınma sozlərin çoxunda ьo yazılır: батальон, бульон, медальон və s. Ay adlarından düzəlmiş aşağıdakı sifətlərdə ск suffiksindən qabaq da ь (мягкий знак) yazılır: (сентябрьский, ноябрьский, декабрьский, июньский, июльский, февральский, апрельский, habelə деньской (день—деньской—bütün günü), январский sözü ь-sız yazılır.

 

Felin məsdər forması (инфинитив) əksər hallarda ь-la bitir; читать, беречь, течь, рассказать, уважать, рисовать, одеваться və s. Saitlərdən sonra qayıdış fellərində ь yazılır: одевать, радуюсь və s. Indiki və sadə gələcək zamanın ikinci şəxsin təki də ь-la yazılır: рассказываешь, читаешь, напишешь, принесешь və s. Felin üçüncü şəxsinin təki və cəmi qalın tələffüz olunur və ь-sız yazılır.

 

Məsələn: Арзу читает и смотрит. Полад умывается. Lakin məsdər formanı felin üçüncü şəxsindən fərqləndirmək lazımdır. Fel məsdər formada что делать? və что сделать? suallarına cavab olur və ь-la yazılır.

 

Müqayisə edək: Расим трудится и Расиму надо трудиться. Он пишет и Ему надо писать və s. Fel üçüncü şəxsdə что делает? və что сделает? suallarına cavab verir, özü də ь-sız yazılır. Əgər felin əmr forması samit səslə bitərsə bu samitdən sonra ь yazılır: кинь, киньте (at, tulla, atın, tullayın), брось, бросьте və s.


Redaktə etdi: Niyaz Behlulzade - 24 oktyabr 2015

Səslərin sayı: 33
89
58467
loading...
Şərhlər
Offline
Gülü
Ders 2 yoxdu amma. Ders 1 den Ders 3 kecdim men. Men gormurem o xeberi yoxsa heqiqetende ders-2 saytda yoxdur?
2 noyabr 2015 03:31
Offline
v.faya
bu rus dilinde qadin kisi cinsi oldurdu meni dash
22 oktyabr 2015 15:21
Offline
Nurane Aliyeva
Coooox sagolun Allah razi olsun yerlesdirdiyniz ucun vallah iki ildi rasiyadayam ama helede rus dili oyrene bilmirem insallah berke indi oyrenem scratch_ love
17 sentyabr 2014 17:03
Offline
Salaminka
Bəs 2-ci dərs hardadır?
10 iyun 2014 13:18
Offline
Ayan Alieva
Rus dilini oyrenmek isteyiremmmm cray
6 may 2014 12:51
Offline
milana aliyeva
Cox maraqli ve cox cetin dildir
2 yanvar 2014 14:17
Offline
Ako
Cetindiyee girl_cray onnansa lugeti yaxsidi biggrin
25 dekabr 2013 00:30
Offline
Aska Ceferova
dersler eladi.amma axracan oxuyub bawa duwmek ujasdi. partdiyacam men bu rus dilin oyrenince girl_cray diablo bomb
4 noyabr 2013 14:27
Offline
Fatma xanım
GULYA,
təssfki bu dərsi keçənimiz yoxdu daha
3 noyabr 2013 16:21
imza: Şükr etməyəndən sonra dünyaları yesən nə faydası.

Qadin.Net - Xəbər göndərilməsi qaydaları
http://www.youtube.com/watch?v=Ly-9VN5Ye_8
Offline
GULYA
MEN ESASEN Ъ TVYORDİY ZNAKİ HANSİ SOZLERDE İSLEDECEYİMİ BİLMİREM.

ASAN USULLA BASA SALINDA!!!
3 noyabr 2013 16:13
Offline
lala
Menim beynim qarishdi yariya kimi oxudum ancaq.
Ruslarin icinde olanda adamin yadina dushur butun sozler ,burda olandasa coxu yaddan cixir))

diana musatova,
baci hec utanmiyin insan ele oyrenir birden bire ruslarin icine dushende alish verishe cox getdikcen oyresheceysiniz.
31 oktyabr 2013 21:09
Offline
lala bagirova
cetindi recourse gorey nece olur
31 oktyabr 2013 20:34
Offline
diana musatova
men burda ilk defe markete dusub yumru duyu almaq istedim heyacan ve biliksizlik ucbatindan biabir oldum.saticiya deyiremki KURUKLU DUYU YEST? guya dediyimdiki yumru duyu var? duyu sozunu oz dilimizde dedim ris sozu yadimdan cixmiwdi.indi wukr markete gedib istediyimi aliram ama altar adeline gedemirem alamiram deye
11 oktyabr 2013 19:36
Offline
uluw
oyrenmey olmur axi bawa duwulen dilde yazin zehmet olmasa girl_cray
21 iyun 2013 00:59
Offline
Incim.
Rus dili cooox bol lugetli dildi.Size bir gulmeli ehvalat yazim biggrin (olmus)bir Azerbaycanli gedib uzunu qirxdirmaga .Fikirlesibik nece desinki uzumu qirx.deyib виноград-imi cорок. sarcasti bu yaziq ne bilsinki Ruslarin dilinde sozlerin islenme yeri var.
30 aprel 2013 17:40
Offline
Konul Fva
rus dılınde sozlerı yazanda qarsısında tercumesınde yazında..bılek sozlerın menasını
23 aprel 2013 11:53
Offline
FİLOSOF
çox təşəkkür edirəm.
18 aprel 2013 21:53
Offline
Aysel Gulaliyeva
qariwiqdi biraz nea

dash yadda saxlamaq olmuuuurrr shout
unknown
21 fevral 2013 15:49
Offline
Gulnar Aliyeva
Cox-cox təşəkkür edirəm yes
5 fevral 2013 09:09
Offline
ali nermin
asan yolnan basa salindaa recourse
3 fevral 2013 21:05
Adıniız:*
E-Mail:
ıifrə: *
Son şərhlər
loading...
Son yazılar
Hansı fəsili daha çox sevirsiniz?
Yaz
Yay
Payız
Qış