Bakıda hava 18°
USD AZN
EUR AZN

Qara dəliklər

Qara dəliklər

Qara dəliyin ulduzu udması

Qara dəlik nədir?

Qara dəliklər izahı bir qədər çətin olan kosmik cisimlər olduqları üçün yazımıza belə bir misalla başlayaq.

4 nəfərin böyük bir parçanı uclarından tutduğunu fərz edək. Biz də bu parçanın ortasına dəmir bir top ataq. Parçanın ortasında, yəni ağırlıq mərkəzində dayanacaq olan top parçanı biraz daha yerə yaxınlaşdıracaqdır. Daha ağır bir topu parçanın üzərinə atsaq, mərkəz yerə daha çox yaxınlaşar. Başqa bir yüngül topu parçanın mərkəzinə doğru yumalasaq, həmin top öz yolundan biraz da olsa, dönüb əyri traektoriya çəkər. Bunun səbəbi isə üzərində hərəkət etdiyi parçanın səthinin yerə paralel olmamasıdır. Bunları niyə izah edirik? Cavab-cismin kütləsinin fəzaya necə təsir etməsini araşdırmaqdır.

Günəşin fəzanı əyməsi və dünyanın bu əyilmiş traektoriya boyu Günəş ətrafında hərəkəti 

Qara dəliklər

Kosmosdakı bütün cisimlər ona şəkildəki və misaldakı kimi təsir edirlər. Bu təsir onların kütlələri sayəsində gerçəkləşir. Çevrələrində bir kütlə çəkim sahəsi yaradırlar. Bu təsirin səbəbi də fəzanın deformasiyasıdır. Bəs qara dəliklər hardadır? Planetləri və ulduzları yüngül toplar və ağır toplar kimi sivmollaşdırmışdıq. Bəs qara dəlikləri necə simvollaşdıraq? Bildiyimiz bir şey var ki, qara dəliklərdən qaçışın mümkün olmadığıdır. Kütlə çəkimləri bu qədər yüksəkdir. Qara dəlikləri bizim misala daxil etməyimiz üçün onların ölçülərini bir neçə dəfə kiçildib, çəkilərini isə qat-qat artırmağımız lazımdır (ancaq qara dəliklər o qədər də kiçik deyildir). Biz burada qara dəlikləri misaldakı ən böyük topdan 100.000 dəfə daha ağır bir şar kimi qiymətləndirməliyik. Əgər parçamız yetərincə sağlamdırsa, bu şarları parçanın üstünə atdıqda parça maksimum dərəcədə əyiləcəkdir. İndi isə bu şarın ətrafına biraz əvvəl dediyimiz toplardan birini ataq. Görəcəksiniz ki, top həmin şarın yaratdığı çuxura tərəf yönələcək və onun içinə düşəcəkdir. Bu - qara dəliyin ulduzu udması prosesidir. 

Qara dəliklər

İşığın fəza-zamanda planet və ya ulduz tərəfindən istiqamət dəyişdirməsi

Qara dəliklər haqqında onu da qeyd edək ki, bu kosmik cisimlər hətta işığın belə qaçmağına icazə verməyən, sıxlığı çox olan və fəzanı sonsuza qədər əyə bilən cisimlərdir. Qalaktikaların mərkəzlərində qara dəliklər mövcuddur. Qara dəlik qalaktikanın mərkəzinin ətrafındakı cisimləri yüksək sürətlə hərərkət etdirir, isidir və yüksək enerjili X-şüaları yayır. Buna görə də qalaktikaların mərkəzləri şəkillərdə parlaq görünür.

Qara dəliklər öz kütlələri qədər kütlə çəkiminə sahib olur. Yəni Yupiter ölçüsündə bir qara dəliyin cəzbetməsi Yupiterin kütləsindən çox olmaz. Ancaq ölçüsü onun ölçüsündən qat-qat kiçik olar.

Qara dəlik haqqında daha çox məlumat üçün növbəti məqaləmizə baxın.

Səslərin sayı: 5
10
1940
loading...
Şərhlər
Offline
.....
Qara delikler paralel dunyaya kecid ucun en mukemmel kecid vasitesidi
3 yanvar 2015 21:09
Offline
Hacət-i Vuslat
Qara dəliklər haqqında onu da qeyd edək ki, bu kosmik cisimlər hətta işığın belə qaçmağına icazə verməyən, sıxlığı çox olan və fəzanı sonsuza qədər əyə bilən cisimlərdir.
Hmmm,beləymiş.Çox maraqlıdır Xəyalə,təşəkkür edirəm.
30 noyabr 2014 10:30
imza: Diqqət əziz xanımlar! Sərbəst qrafikli,yatırımsız işə ehtiyacınız varsa mənimlə əlaqə saxlayın.
Offline
Ruhəngiz
Qalaktikaların mərkəzlərində qara dəliklər mövcuddur. Qara dəlik qalaktikanın mərkəzinin ətrafındakı cisimləri yüksək sürətlə hərərkət etdirir, isidir və yüksək enerjili X-şüaları yayır. Buna görə də qalaktikaların mərkəzləri şəkillərdə parlaq görünür.
Maraqlı xəbərə görə çox sağ ol,Xəyalə bacım,davamlı olsun,inşaAllah
19 iyul 2014 12:00
imza: Böyük insanlar hadisələri,dahi insanlar isə nəticələri düşünür.
Offline
Qəribə
Teşekkürler Xeyale xanim cox maraqlı idi.
19 iyul 2014 10:57
imza: Не забывайте благодарить Бога, Он же не забывает будить вас каждое утро.

Iдеальных людей не бывает, цените тех,
кто смог полюбить ваши недостатки.
Offline
Aida M-ova
Təşəkkürlər Xəyalə xanım xəbərləriniz maraqlıdı diqqətli olsaq çox şey öyrənmiş olarıq
19 iyul 2014 10:48
Offline
nigar dadasova
Eeee eh bunlari cografiyada cekmisikde recourse
19 iyul 2014 08:19
Offline
HAPPY SMİLE :)
Qalaktikaya aid movzular meni ozune cekmir amaa qara delik biraz celb etdi maraqli xebere gore sagolun give_ros
18 iyul 2014 23:53
Offline
Ulker.Agamali
Qalaktikaya aid movzular menim ucun de cox maraqlidir ardini gozleyecem,mene bu delik cox qorxulu gelir ondan qacmaq olmur,yer ne vaxtsa ona yaxinlasa bilermi? shout
18 iyul 2014 23:18
imza: .Ya ümidsizsiniz, ya ümid sizsiniz.
Ya çarəsizsiniz, ya çarə sizsiniz.
Offline
๑۩۩๑ŞiRiN_QıZ๑۩۩๑
Ele bil xeberin üzerinde yazılıb ki,bu Xeyale xanımın xeberidir.Teşekkürler,maraqlı idi!
18 iyul 2014 22:40
imza: İ love my pillow because it gives me different hairstyles every day...
Offline
♥♥S.Nur♥♥
Maraqla oxudum,Xeyale xanim.Ardini sebirsizlikle gozleyeceyem,inshallah. good
18 iyul 2014 21:19
Adıniız:*
E-Mail:
ıifrə: *
Son şərhlər
loading...
Son yazılar
Hansı fəsili daha çox sevirsiniz?
Yaz
Yay
Payız
Qış