Bakıda hava 31°
USD 1.7000 AZN
EUR 1.9478 AZN
25 iyun 23:38Surayye Survivora bax)) 25 iyun 23:38Surayye Hə canim azı 2 kilo əridim
40649

Keçmişdən bu günə - 1 May

Keçmişdən bu günə - 1 May

8 saatlıq iş günü anlayışı ilk dəfə Robert Ouven tərəfindən 1817-ci ildə İngiltərədə dilə gətirilib. Ouvenin sonralar şuarına çevrilən düsturu belə idi: 8 saat iş, 8 saat yuxu və 8 saat ürəyimiz nə istərsə... 

Rosa Luxemburg "1 Mayın doğuşunu" 1894-cü ildə qələmə aldığı mətndə belə izah edir:

 "Səkkiz saatlıq iş gününü qazanan bir işçinin vasitəsilə bu bayram  ilk olaraq Avstraliyada qeyd edilirdi. Işçilər 1856-cı ildə  səkkiz saatlıq iş günündə nümayişlər, mitinqlərlə birlikdə bir günlük ümumi tətil etməyə qərar verdilər. Lakin bu ilk bayram Avstraliya işçi kütlələrinin marağına səbəb oldu. Onlara elə güclü təsir etmişdi ki, hər il bunu qeyd etmək qərara alındı.

Avstraliya işçilərindən ilk nümunə götürən amerikalılar oldu. 1886-cı ildə 1 Mayın ümumi tətil günü olmasına qərar verdilər. Bundan 128 il əvvəl ABŞ-dakı ümumi tətilə 350 min, bəzi mənbələrə görə  isə yarım milyona yaxın işçi qatıldı. Tətil və bayramlar 1 Maydan sonra da davam etdi. 

Keçmişdən bu günə - 1 May

Lakin  3 May 1886-cı ildə  Çikaqodakı McCormick fabrikində bu bayramın qeyd edilməsi zamanı ən azı altı işçinin həyatını itirdiyi bir qarşıdurma yaşandı. Ertəsi gün polisin hücumuna etiraz etmək üçün keçirilən nümayişdə partlayış nəticəsində 7 polis həyatını itirdi. Digər polislər etirazçılara atəş açdı. Etirazçılardn ölən və yaralananlar oldu.

Aksiyaya təşkilatçılıq edən səkkiz adam məhkəməyə çıxarıldı. Günahkarlardan 4-ü edam edildi. Biri yaşadığı yerdə ölü tapıldı və qeydlərə intihar olaraq keçdi. İşçi rəhbərlərinin edamından iki il sonra, 1889-cu ildə toplanan 2-ci Milli Paris Konqresində 1 May birlik, mübarizə və həmrəylik günü olaraq qəbul edildi.

Keçmişdən bu günə - 1 May

Türkiyədə ilk 1 May

Türkiyədə ilk 1 May 1905-ci ildə Basmane Altınparkdakı çinar ağacının altında qeyd olundu. İstanbulda isə ilk 1 May 1910-cu ildə qeyd edildi. Osmanlı dövründə işçi həyatının ən çox inkişaf etmiş olduğu yerlərdən biri olan Selanikdə 1911-ci ildə işçilər 1 May nümayişi təşkil edərək bu günü qeyd etdilər.

Ankarada 1 Mayın tarixi

Prof. Dr. Mete Tuncay 1922-ci ildə 1 Mayı  "Türkiyədə Sol Akımlar " adlı əsərində bu şəkildə izah etdi:

1 May 1922-ci ildə ilk işçi bayramı qeyd olundu. Bütün işçilərin, uşaqların da qatıldığı yığıncaq keçirildi.

1923-cü ildə 1 May günü rəsmən "İşçi Bayramı" elan edildi.

1924-cü ildə hökumət kütləvi 1 May tədbirlərini qadağan etdi.

1925-ci ildən başlayaraq bu qadağa etibarlılığını qorudu.

1935-ci ildə mayın 1-nə "Bahar və Çiçək bayramı"  adı verildi və pulsuz tətil günü elan edildi.

1960-cı illərdə 1 May kütləvi olaraq qeyd edilmədi.

Keçmişdən bu günə - 1 May

Tarixidə qara bir ləkə : Qanlı 1 May

1977-ci il 1 May günü İşçi Bayramını qeyd etmək üçün müxtəlif yerlərdən  təxminən 500 min adam Taksim Meydanına gəlir. Kamal Türklərin danışığının sonlarında meydanda silah səsləri eşidildi. Bu hadisənin davamı "Nöqtə" jurnalının 4 May 1986 -ci il tarixli "Qanlı 1 May" yazısında belə göstərilir:

"Silah səsləri eşidildi ... Üç  silahdan açılan səs sanki bir neçə saniyə havada asılı qaldı. Bu uzun saniyələri yeni silah səsləri pozdu. Eyni anda sahənin dörd bir yanından güllə yağmağa başladı.

Yarım milyon insan qorxu və çaxnaşma içində qaçır, polislər su sıxaraq, səs və sis bombaları ataraq kütləni dağıtmağa çalışır. Qaçıb canını qurtarmağa çalışan yüzlərlə insan Kazancı Yoxuşuna doğru yönəldilər.

Keçmişdən bu günə - 1 May

Bu gün hələ də orada həlak olan insanların  sayı haqqında dəqiq məlumat yoxdur. Bu hadisələrin canlı şahidi olan Nazim Alpmanın hazırladığı "Əməyin Qanlı Düyünü" adlı sənədli filmində həyatını itirənlərin sayının 44 nəfər olduğu ifadə edilir. Məlumatlara görə, bu say sadəcə çəkilən foto şəkillərdən hesablanaraq əldə edilib.

1978-2010 arasında nə oldu?

Sentyabrın 2-də 1 May bayramı qadağan edildi. Qadağalara baxmayaraq qısa, davamlı iş buraxmaları, bayramlaşmalar və bir-birinə təbrik mesajları göndərənlər davam etdi. 1989-cu ildə yenidən Taksimdə bayram çağırışı edildi. Şişhane tərəfində toplanan kütləyə açılan atəş zamanı Mehmet Akif Dalcı adlı işçi həyatını itirdi. 1990-cı ildə baş verən hadisələrdə Gülay Bacaran iflic oldu. 1991, 1992, 1993-cü  illərdə Taksimdə  qarşıdurmalar yaşandı. 1997-2004-cü illərdə mitinqlər Çağlayanda reallaşdırıldı. 9 il aradan sonra tədbirlər Kadıköydə keçirildi. 2007-ci rəsmilər yenidən görüşmə yerinin Taksim olduğunu bildirdi. 2007 , 2008 , 2009-cu ildə sıx qarşıdurmalardan sonra Taksim 1 May tədbirlərinin keçirildiyi yer oldu.

Səslərin sayı: 4
20
2499
loading...
Şərhlər
Offline
S.S.E.
Maraqlı xəbərə görə təşəkkürlər
26 yanvar 2015 02:10
Offline
ღМоя большой любовьღ(Ailəli)
Təşəkkürlər xəbərə görə
21 may 2014 18:39
Offline
AFET
Xeber ucun cox sagolun.
3 may 2014 15:15
Offline
Ibrahimova Gulya♥S♥
Hə cox sağ olun mənim uşaq olduğum illər yadıma düşdü cox darıxdım.1may günü uşaqlar yığışıb bağçamızda yeyib-içərdik uşaqlığdı da nə isə cox gözəl zəmanəydi biz böyüdükcə hər şey dəyişdi.

İnşaAllah canım bir gün yenə də 1may qeyd olunar give_ros
..., give_ros
Nigar, give_ros
2 may 2014 19:22
Offline
Qəribə
Maraqlı xəbərə görə təşəkkürlər bacı. əslində bu gün işçilərin bayramı sayılırmış. give_ros kiss
2 may 2014 03:02
imza: Не забывайте благодарить Бога, Он же не забывает будить вас каждое утро.

Iдеальных людей не бывает, цените тех,
кто смог полюбить ваши недостатки.
Offline
Nigar
Maraqli xebere gore minnetdaram give_ros
2 may 2014 00:39
Offline
lara zaynallı
Hə cox sağ olun mənim uşaq olduğum illər yadıma düşdü cox darıxdım.1may günü uşaqlar yığışıb bağçamızda yeyib-içərdik uşaqlığdı da nə isə cox gözəl zəmanəydi biz böyüdükcə hər şey dəyişdi.
1 may 2014 23:40
Offline
Ibrahimova Gulya♥S♥

Bəli canim duz deirsen şəxsən mən bilmirdim senin xeberini gordum mamada skaypda idi ondan da sorusdum dedi evvel bizdede qeyd olunurdu artiq hec kim qeyd elemir bizde

Hə bacı çox heyif,amma daha unutmayacayıq bu günü give_hea
1 may 2014 23:05
Offline
איסון ממדוב.
Kaş indi də qeyd olunardı bacı,belə baxanda indi kimdən soruşsaq bu gün nə günüdü çoxu bilməyəcək

Bəli canim duz deirsen şəxsən mən bilmirdim senin xeberini gordum mamada skaypda idi ondan da sorusdum dedi evvel bizdede qeyd olunurdu artiq hec kim qeyd elemir bizde dash
1 may 2014 23:00
imza: Mutsuzum diye bahane arama.
Rabbim o kadar cox guzellik vermiski,
KALP GOZUNU ARALA
Offline
Ibrahimova Gulya♥S♥

He canim deir biz cavan olan vaxti dovlet isleri vardi ordan isceleri aparirdilar

Kaş indi də qeyd olunardı bacı,belə baxanda indi kimdən soruşsaq bu gün nə günüdü çoxu bilməyəcək


HEC BILMIRDIM.PAYLASDIQINIZ UCUN TESEKKURLER

Dəyməz canım,həm bilməmək eyib deyil ki,bax indi bu haqda məlumatın oldu,elə mənimdə məlumat bazam genişləndi give_ros
1 may 2014 22:57
Offline
איסון ממדוב.
Nə maraqlıdı bacıı,deməki ki vaxtilə bizdə də önəm verirmişlər bu günə , o da təbii ki, SSRİ dövrünə düşür.

He canim deir biz cavan olan vaxti dovlet isleri vardi ordan isceleri aparirdilar
1 may 2014 22:44
imza: Mutsuzum diye bahane arama.
Rabbim o kadar cox guzellik vermiski,
KALP GOZUNU ARALA
Offline
Onur Huseyn
HEC BILMIRDIM.PAYLASDIQINIZ UCUN TESEKKURLER.
1 may 2014 21:06
Offline
Ibrahimova Gulya♥S♥
Yaxşı olardı ki, ölkəmizlə bağlı 1 may nümayişlərinə də 1-2 cümlə ilə toxunsaydın.

Ceylan xanım bizdə bu bayram təntəli qeyd olunmur,sadəcə ya xəbərlərdə, ya da ki hansısa verlişdə bir cümlə ilə bu günün işçi günü olduğunu deyirlər vəssalam, geniş məlumatım olsa idi öz ölkəmiz haqqında da yerləşdirərdim amma təəsüf ki yoxdu

Cox maraqli xeberdi canim cox saqol.İndimamayla danisiram deir evvel mamagili isden aparirdilar bayraqlarla

Nə maraqlıdı bacıı,deməki ki vaxtilə bizdə də önəm verirmişlər bu günə , o da təbii ki, SSRİ dövrünə düşür.
1 may 2014 21:01
Offline
איסון ממדוב.
Cox maraqli xeberdi canim cox saqol.İndimamayla danisiram deir evvel mamagili isden aparirdilar bayraqlarla
1 may 2014 20:21
imza: Mutsuzum diye bahane arama.
Rabbim o kadar cox guzellik vermiski,
KALP GOZUNU ARALA
Offline
Ceylan Mumoğlu
Gulya, sənə təşəkkür edirəm aktuallığı qoruyub xəbəri tez bir zamanda hazırladığın üçün.
Yaxşı olardı ki, ölkəmizlə bağlı 1 may nümayişlərinə də 1-2 cümlə ilə toxunsaydın.
1 may 2014 20:01
Offline
Ibrahimova Gulya♥S♥
İndicə burada 1 may bayramıdır,ruslar daçalarda kabab keyfindədilər,iuş günü də deyil

Hə rusiyada bu bayram təntənəli qeyd olunur.

Onda bizdə işçilərin bayramını təbrik edək,yorulmasınlar heç vaxt give_ros give_ros give_ros
1 may 2014 18:53
Offline
GülnaR
İndicə burada 1 may bayramıdır,ruslar daçalarda kabab keyfindədilər,iuş günü də deyil
1 may 2014 18:37
Offline
Ibrahimova Gulya♥S♥
Maraqlı xəbərə görə təşəkkürlər bacı.Mən elə bilirdim 1 May təkcə,keçmiş SSRİ-yə daxil olan respublikalarda keçirilirdi.

Bu gün mənimdə bu haqda geniş məlumatım oldu bacı,əslində bu gün işçilərin bayramı sayılırmış
1 may 2014 18:05
Offline
Seninle Bir Omur
Maraqlı xəbərə görə təşəkkürlər
1 may 2014 18:02
Offline
Ruhəngiz
Maraqlı xəbərə görə təşəkkürlər bacı.Mən elə bilirdim 1 May təkcə,keçmiş SSRİ-yə daxil olan respublikalarda keçirilirdi.
1 may 2014 17:56
imza: Böyük insanlar hadisələri,dahi insanlar isə nəticələri düşünür.
Adıniız:*
E-Mail:
ıifrə: *
Son şərhlər
  • Kıvanç Tatlıtuğ xəstəxanalıq oldu-SƏBƏB

    yəqin zəhərlənib mədə yumag elə pisdi ki
  • "Snikers" dondurması (foto-resept)

    Off gecə gecə buna niyə baxdim e
  • Yaşıl çay içmək üçün 3 səbəb

    Təxminən 40 min yaponun daxil olduğu araşdırmada, gündə 5 və ya daha çox yaşıl çay içən şəxslər 11 il ərzində araşdırılıb.
  • Dünyanın ən ağıllı qadınları - SİYAHI

    Belə bir yalan fərziyyə var ki, kişilər qadınlardan daha ağıllıdır.
  • Xoşbəxtlik gətirməyən münasibətin səbəbləri

    Bir çox münasibət müharibə meydanına çevrildiyi üçün bir-birilərini dinləmək ən son edəcəkləri şeydir.
  • Esra Erol xəstəxanalıq oldu-SƏBƏB

    Qripdi istidi vallah mənə də pis təsir eliyir
  • 17:57 - Müəllif: SlavapamTI
    Hüquqşunas məsləhəti (375)

    Hüquqşunas məsləhəti

    http://bit.ly/2WQO0Gx - Экономическая игра с реальным выводом денег В этой игре вам предстоит начать строительство нового курортного городка на необитаемом острове. Расширяйте инфраструктуру туризма, покупайте гостиницы, торговые центры, и прочие развлечения. Все постройки размещаются на отдельном игровом поле и приносят доход каждые полчаса. Всем приятного заработка! [IMG]https://i106.fastpic.ru/big/2019/0612/e3/d58d8663564ddf76cc50d817ff9df4e3.gif[/IMG]
  • 16:00 - Müəllif: Ayla Ayla
    2019 Qısa Köynək Dəbi (2)

    2019 Qısa Köynək Dəbi

    Jlonun koftasindan evde geyinirem
  • "Snikers" dondurması (foto-resept)

    Mmmm ən sevdiyim dondurma
  • Dünyanın ən ağıllı qadınları - SİYAHI

    Merilin Ginnesin Rekordları kitabında dünyanın ən ağıllı üçüncü insanı sayılır.
loading...
Son yazılar
Ailənizin ümumi gəliri:
500 AZN-ə qədər
500-1000 AZN
1000-1500 AZN
2000-3000 AZN
5000 və ya daha çox
Sizə nə var?! )