Bakıda hava
USD AZN
EUR AZN
02:38أحبك Hemise var olun Xeyale Xanim ❤️🌹?? 02:37أحبك Xos gununuze gelim Xeyale Xanim. Mende yaxsiyam Cox sagolun 8 aprel 22:39Ayla Ayla Hec qədrini bilmədilər Elifdən Ezgidən zəhləm getdi 8 aprel 22:39Ayla Ayla Qızlar necəsiz Survivordan Pərviz getdi deyə pis olmuşam 8 aprel 20:35Xəyalə Murad Xoş gəlmisiz, Könül xanım. Şükür, siz necəsiz? 8 aprel 20:10أحبك Salam. SMS yaziram getmir ki. 8 aprel 20:09أحبك Salam Xeyale Xanim necesiz?
41602

Yuxugörmənin öyrənilmə tarixindən

Yuxugörmənin öyrənilmə tarixindən

Məlumdur ki, bütün dərketmə məqamlarının bədii əksi psixoloji düşüncədə bu dövrün folklor yaradıcılığının başlanğıc nümunələri olan erkən bədii paradiqmalarda–ruh, röya, eymənmə, ürəyədamma, gözəgörünmə, qarabasma, göstərmə kimi bədii düşüncə modellərində özünü göstərir. Onların sözə, bədii təhkiyəyə çevrilməsi psixoloji dərketmələrin düşüncədə söz yaratma prosesi ilə əlaqədar olub, insanın gərgin silsilə psixoloji durumu, daha konkret desək, real həyat həqiqətlərinə söykənən qorxu, vahimə yaradan ilkin hıçqırıqları, fəryadları, çağırışları,“eheləri, ohoları” və müxtəlif nidaları ilə bağlıdır. Etnopsixoloji düşüncənin belə reallıqları əks etdirən fenomenal paradiqmalarından biri röya-yuxudur. Yuxunun məzmunu yalnız nəql edildikdən, söylənildikdən sonra açıqlanır, müəyyənləşir. Son vaxtlarda yuxunu öyrənən istiqamətlər içərisində folklorşünaslıq ön mövqeyə keçməkdədir. Yuxu uzun müddət folklor yaradıcılığından kənarda qalsa da, özünəməxsus toplanma, yazıya alınma və nəhayət nəşr tarixi vardır. Ancaq Avropada yuxuyozmalar, eləcə də psixoloji dərketmə nümunələri olan digər paradiqmaların folklorşünaslıqla bağlı аrаşdırmalara cəlb edilməsi uğurlu tədqiqat istiгаmətlərindən biri kimi çoxdan öyrənilməkdədir. Yuxu uzun yüzilliklər ərzində cəmiyyət içərisində dərkedilməz həqiqət, fövqəlbəşər qüvvənin insana göstərdiyi möcüzə, mahiyyəti anlaşılmayan xülya və s. kimi qəbul edilmişdir. Ancaq yuxuda görünənlərin insan həyatı və məişətində fenomenal görüntüsü üzə çıxdıqca, onun keçmişindəki bir çox xatirələrin təkrarı, yaxud gələcəkdə insan çevrəsində baş verəcək hadisələrlə bağlılığı müəyyənləşdikcə, insanlar yuxunun informatik mahiyyətini dərk etdikcə, onları sistemləşdirib sınaqdan keçirdikcə fenomenal düşüncəyə münasibət dəyişmiş, yuxuları insana uğur və uğursuzluqlar gətirən məlumat toplumları kimi qəbul etmişlər. Ona görə də yuxuları mövzu və məzmun çevrəsinə görə qruplaşdırmış və həftənin günlərini görülən yaxşı və pis yuxulara görə dəyərləndirmişlər.

Yuxu ilə bağlı Aristotelin, Hippokratın və Şərq müdriklərinin də dəyərli fikirləri vardır. Onların fikrincə, bir sıra xəstəliklərin müəyyənləşdirilməsində yuxunun böyük rolu olduğu kimi, onların müalicəsində də yuxunun, xüsusilə hipnozla yuxulatmağın əhəmiyyəti inkaredilməzdir. Hətta sonrakı mərhələlərdə də hipnoz müalicə metodlarından biri kimi təbabətdə geniş tətbiq edilmiş, bu günün özündə belə istifadədən çıxarılmamışdır.

Yuxu həqiqətlərini müəyyən etmək, əslində yuxu fenomenini açmaq istəyi qarşısında aciz insanın оnu daim özünün diqqət mərkəzində saxlamasına səbəb olmuşdur. Yaranıb yüksəldiyi zamandan yuxuya birmənalı münasibət olmamışdır. Bəziləri onu uydurma, xəyal hesab etmiş, bir başqaları isə onu öncəgörməlik, fövqəlbəşər görüşlərlə bağlayıb, peyğəmbərliklə əlaqələndirmiş, yuxunun insanın real həyatı, istəyi, təbiəti, dünyanı dərk etmə prosesləri ilə bağlılığı mülahizələrini təkzib etmişlər. Ancaq bütün bu yanaşmalara baxmayaraq yuxu insan həyatının psixoloji durumunu müəyyən edən bədii düşüncə paradiqmaları kimi folklor yaradıcılığında geniş çalarlarda yaşamış, daha mükəmməl halda folklorlaşıb–butalanmaq, vergilənmək, öncəgörmək modellərini yaratmışdır.

Yuxugörmənin öyrənilmə tarixindən

Zaman keçdikcə yuxunu öyrənən elm sahələrinin çevrəsi də genişlənmişdir. Onu təkcə astrologiya, astronomiya, həndəsə, teologiya, ilahiyyat elmləri sinkretizmində öyrənmək yox, həm də mifologiya, etnologiya və müasir mərhələdə isə folklorşünaslığın sinkretizmində araşdırmaq zərurəti meydana çıxmışdır. Ancaq ilkin mərhələdə yuxunun açıqlanmasında mənəvi metodlar öz üstün mövqeyini qoruyub saxlaya bilmişdir. Onlardan bir neçəsini xatırlatmaq yerinə düşər.

Birincisi, əvvəl yuxu yozmaları qədim dünyanın fal kitabları əsasında yozulmuşdur. Bu metoddan qədimlərdə şahların, hökmdarların gördükləri yuxuların yozulmasında daha çox istifadə edilmişdir. Məsələn, bir padşah yuxuda görür ki, ölkədə çoban ailəsində, yaxud saraya yaxın adamların ailəsində bir uşaq dünyaya gəlib böyüyərək onun taxtını əlindən alır, ölkədə hökmdar olur. Padşah uşağın öldürülməsinə fərman verir. Bəzən təsadüf üzündən sağ qalan uşaq qəhrəman kimi böyüyür, həqiqətən, ölkədə taxt-tac sahibi olur. Yaxud Muhəmməd Peyğəmbərə (s.a.s) peyğəmbərlik verilməsi də irəlicədən yuxu vasitəsilə cəmiyyətə ünvanlanmışdır (5, с. 33). Belə yuxular barədə məlumatlara dini kitablarda və risalələrdə, tarix kitablarında, dünya xalqlarının müxtəlif yuxu kataloqlarında, veb səhifələrində tez-tez rast gəlmək mümkündür.

İkincisi, yenə şahların, hökmdarların onları gözləyən təhlükə, qəsd, xəyanətlər barədə yuxuda xəbərdar edilməsi və onların zərərsizləşdirilməsidir. Yaxud şahlar yuxuda dişinin, gözünün çıxarılmasını, qılıncının divarda, ya belində titrədiyini görməsi nəticəsində xəbərdar olub təhlükəni aradan qaldıra bilir. Belə yuxuların yozumunun açılmasına dünya xalqlarının folklorunda, xüsusilə nağıl və dastan yaradıcılığında tez-tez təsadüf edilir.

Üçüncüsü, yuxuda aşiq və məşuqlara buta verilməsi, onların bir-birini axtarmaq üçün yola düşməsidir. Türk xalqlarının məhəbbət dastanlarında bu ənənə xüsusilə geniş yayılmışdır. Belə yuxuların açıqlanmasına qədim yunan eposu və Avropa xalqlarının еpik yaradıcılığında da nəzərə çarpır.

Ardı var... 

Müəllif: Azad Nəbiyev

Əsər psixoanalizin banisi Ziqmund Freydin solmaz xatirəsinə ithaf olunur.

Folklorda fasiləsiz transfer və yuxu pradiqmaları

Səslərin sayı: 3
17
2784
Şərhlər
Offline
Ellada Babayeva
Sərt_Əsinti,
Düzdür. give_ros
17 yanvar 2015 00:28
imza: Hiss və ağıl həyat gəmisinin yelkəni və sükanı kimidir; biri hərəkətə gətirir, o biri istiqamətləndirir.
Cübran.
Offline
Agat_Kris
Ümumiyyətlə insanın yaradılıından bu yana yuxular hər zaman insanları üçün həm maraqlı, həm də mistik olub.
11 sentyabr 2014 15:51
imza: Pozitiv olun!
Offline
Ellada Babayeva
Ask Denizi(Doktor Deniz),
Lap maraqlısı qabaqdadır.Çox sağ olun. smile
7 sentyabr 2014 00:50
imza: Hiss və ağıl həyat gəmisinin yelkəni və sükanı kimidir; biri hərəkətə gətirir, o biri istiqamətləndirir.
Cübran.
Offline
Deniz N-va
Hmmmm maraqli xeberdir minnetadarm biggrin
5 sentyabr 2014 20:33
Offline
Ellada Babayeva
Q,
Xoşdur. Oxuduğunuz üçün siz sağ olun. give_ros
20 avqust 2014 14:40
imza: Hiss və ağıl həyat gəmisinin yelkəni və sükanı kimidir; biri hərəkətə gətirir, o biri istiqamətləndirir.
Cübran.
Offline
Qəribə
Cox maraqli melumatdir, xebere gore tewekkur edirem. give_ros
18 avqust 2014 11:07
imza: Не забывайте благодарить Бога, Он же не забывает будить вас каждое утро.

Iдеальных людей не бывает, цените тех,
кто смог полюбить ваши недостатки.
Offline
Ellada Babayeva
Şərhləriniz üçün çox sağ olun. give_ros
18 avqust 2014 00:09
imza: Hiss və ağıl həyat gəmisinin yelkəni və sükanı kimidir; biri hərəkətə gətirir, o biri istiqamətləndirir.
Cübran.
Offline
Arzularin_Limani.
Xebere gore tesekkurler ELLADA xanim.Men coox yuxu gorurem demek olarki hamisida yadimda qalir.
17 avqust 2014 23:18
Offline
°ღ ღ_Nergizim•.♥.•°ღ
Maraqli melumata gore tesekkurler.
17 avqust 2014 20:55
Offline
HUSNA
Men herden yuxu gorurem,oda ki,yadimda qalmir
Xebere gore cox sag ol Ellada xanim
17 avqust 2014 18:52
Offline
Ellada Babayeva
Fatma xanım,
Məndə Fatma xanım..Ona görə istəmirəm yuxu görəm.
17 avqust 2014 18:14
imza: Hiss və ağıl həyat gəmisinin yelkəni və sükanı kimidir; biri hərəkətə gətirir, o biri istiqamətləndirir.
Cübran.
Offline
....
Cox maraqlidi.
17 avqust 2014 16:56
Offline
Fatma xanım
Mən yuxuya inanıram çox zaman düz çıxır
17 avqust 2014 16:27
imza: Şükr etməyəndən sonra dünyaları yesən nə faydası.

Qadin.Net - Xəbər göndərilməsi qaydaları
http://www.youtube.com/watch?v=Ly-9VN5Ye_8
Offline
nigar dadasova
Cox maraqlidir.
17 avqust 2014 14:57
Offline
Ellada Babayeva
Gulum,
Xoşdu.Siz sağ olun oxuduğunuz üçün. give_ros
17 avqust 2014 14:49
imza: Hiss və ağıl həyat gəmisinin yelkəni və sükanı kimidir; biri hərəkətə gətirir, o biri istiqamətləndirir.
Cübran.
Offline
Gulum
Geniş acıqlamaları bizə catdırdığına görə sənə təşəkkürler Elladacan give_ros
17 avqust 2014 14:38
Offline
PrOsTa NeRgIz
Cox maraqli melumatdir xebere gore tewekkur edirem.
17 avqust 2014 14:32
Adıniız:*
E-Mail:
ıifrə: *
Son şərhlər
  • 03:04 - Müəllif: MichaeltaizeZA
    Hüquqşunas məsləhəti (545)

    Hüquqşunas məsləhəti

    Обнаружил видеопортал где реально увидеть онлайн видео игр. Предлагаю вам посетить рекомендуемый видеосервис.
  • 02:01 - Müəllif: AlonzoAwameEY
    Hüquqşunas məsləhəti (545)

    Hüquqşunas məsləhəti

    For all the students who are interested in learning about programming, R programming language is as good as English. It is a basic language that’s simple, easily accessible and is used in most of the programs. Most of the students do need R Programming online tutoring in the beginning of their course. Our site is the most trusted and reliable solution provider for online R Programming Assignment Help Visit us for queries
  • 01:55 - Müəllif: JosephacuptOW
    Hüquqşunas məsləhəti (545)

    Hüquqşunas məsləhəti

    Most of the student know good about the subjects but when comes to online exam, they don’t feel confidence and need help. In that situation, student can use this online exam help service from best exam and quiz helpers and experts to improve their grades. This will boost their morale and confidence for all future exams and tasks. We have our team of experts who are equipped with modern means to assist students in all their online exam and quiz related queries. Send your queries
  • “Kobra” Pərviz “Survivor”u tərk etsə də Bakıya gəlməyəcək-SƏBƏB

    Oy ay Kobra necə agladım. Dünən baxdım ağladım bu gün baxdım agladım. Bu Survivor sənin adını hələ on il deyəcək
  • Yoluxma riski böyük olan ərazilər açıqlanıb

    Onun sözlərinə görə, Bakı ilə yanaşı Sumqayıt və Gəncə şəhərləri daha riskli ərazilərdir:
  • Nazirlər Kabinetindən tibbi maska və spirtlə bağlı AÇIQLAMA

    Onun sözlərinə görə, ölkədə situasiya elədir ki, tələbə əsasən təklifin artması mümkündür:
  • Azərbaycanda iki yaşlı uşaq koronavirusa yoluxdu - RƏSMİ

    Karantin də buna görəydi də offf
  • Novruz bayramının ilk təşkilatçısı Şıxəli Qurbanov kimdir?

    Melumatim yox idi. Tesekkurler.
  • 17:09 - Müəllif: LegiondipPA
    Hüquqşunas məsləhəti (545)

    Hüquqşunas məsləhəti

    Долго мечтал свой сайт создать , да руки не доходят сделать это, да и не умею как. Решил обратиться к тем кто оказывает услуги по создание сайта Уфа данную услугу предлагают многие , но вот как это многие делают не всем нравиться, судя по отзывам. Будучи в Казани проездом знакомый посоветовал обратиться к специалистам веб студия Легион. Они для компании создали, шеф доволен. Пробовал найти о них в интернете информацию очень мало. Не рекламируются. Уже это интересно. Приехав домой решил с ними пообщаться на тему заказа сайта. Общение по емайл живое, но тяжёлое. Договориться удалось с помощью шефа коллеги казанского. Не жалею что с ними связался. Сайт сделали не быстро , недели 3 делали (согласовывали и дизайн, и функционал, и наполнение) Цена даже очень приятная созданного сайта, меньше 45000. Отсюда и отсутствие рекламы на которую тратят много денег. Клиентов хватает благодаря принципу я сказал ему, он ей, она ещё кому-то, сарафанное радио. Продвигают сайт хорошо, и информацию добавляют, и дизайн корректируют по необходимости. Число посетителей стабильно более 200, это даже больше о чём мечтал, у меня не магазин, лишь мой личный сайт. Поддержка вообще не вызывает желания по улучшению – хорошо работают.
  • İllərə görə ən çox qazanan filmlər (2001-2019)

    bunların hamsını görmüşəm
Son yazılar
Ailənizin ümumi gəliri:
500 AZN-ə qədər
500-1000 AZN
1000-1500 AZN
2000-3000 AZN
5000 və ya daha çox
Sizə nə var?! )